Menu

Geneza owadów - Kacper Jerzy Piwowarek

Zapraszam na kolejny odcinek podkastu Radio Warroza, a jednocześnie początek serii audycji z Kacprem Jerzym Piwowarkiem: studentem biologii i pasjonatem owadów, a zwłaszcza owadów społecznych. Biologiczne i ekologiczne zainteresowania Kacpra, podobnie jak Warrozy, są jednak znacznie szersze. W tym pierwszym odcinku rozmawiając o genezie, czyli pochodzeniu i rodowodzie owadów, poruszamy też zagadnienia abiogenezy, czyli powstania fenomenu życia na Ziemi. Dalej zastanawiamy się nad charakterem życia m.in. jego ekspansywnością. Omawiamy wspólnego przodka stawonogów (do których należą owady) oraz insektów, aby zakończyć na ewolucyjnych aspektach rodzajów przeobrażenia i stadium larwalnego.

Grafika do ilustracji odcinka: Dirk Wachsmuth

Sampel muzyczny: hanstimm

Fragment cytowanego nagrania radiostacji pochodzi z radzieckiej misji kosmicznej: Woschod 2. Wtedy pierwsze ziemskie żywe organizmy (bakterie, archeony, grzyby, pierwotniaki czy być może wielokomórkowe pasożyty) łącznie z ich ludzkim wehikułem Aleksiejem Leonowem, dokonały pierwszego wyjścia w historii w otwartą przestrzeń kosmiczną.


 
Rozdziały:
  • 00:00:28 Wstęp: fascynacja owadami

  • 00:06:11 Powstanie życia: hipoteza metaboliczna

  • 00:22:05 Ekspansja życia - bomba informacyjna

  • 00:27:00 Przodek stawonogów i owadów

  • 00:32:56 Ewolucja larwy i przeobrażenia

Jeżeli spodobał się Tobie odcinek możesz postawić mi dobrą kawę lub coś innego: https://tiny.pl/78v2j
Możesz także regularnie wspierać Radio Warroza za pomocą portalu Patronite:
Darowizna przez BTC: 1KE9dLUgrjBuKz45Tpt2jFyehiAxGmwgrt
Zdjęcie Kacpra i Warrozy po nagraniu
Kacper i Warroza po nagraniu
Zdjęcia przodka stawonogów
Panarthropoda Collinsium Ciliosum (tak mógł wyglądać przodek stawonogów). Grafika: Dirk Wachsmuth
Zdjęcie przodka owadów
Skorupiak o pierwotnej budowie: Pleomothra fragilis (tak mógł wyglądać przodek owadów). Fot: Thomas M. Iliffe
Zdjęcie rybika cukrowego
Rybik cukrowy. Bardzo pierwotny ewolucyjnie owad bezskrzydły nieprzechodzący przeobrażenia. Fot: Jean-Raphaël Guillaumin
Współczesny lądowy Pratchawiec należący do siostrzanej grupy wobec Stawonogów. Fot: Ken-ichi Uedav
Grafika drzewa życia
Drzewo życia. Na dole LUCA (Ostatni uniwersalny wspólny przodek) i BUL (Basic Unit of Life). Grafika: Nick Kurzenko
Grafika filogenezy stawonogów
Filogeneza Stawonogów. Grafika: Regier et al. 2010, Nature
Grafika ewolucji stawonogów
Ewolucja stawonogów dzięki segmentowej budowie przodka
Grafika radiacji stawonogów
Radiacja Stawonogów na główne grupy taksonomiczne
Grafika radiacji Stawonogów na osi czasu
Radiacja Stawonogów na osi czasu
Spacer w kosmosie
Aleksiej Leonow podczas wyjścia w otwartą przestrzeń kosmiczną. Źródło: Ria Novosti/Science Photo Library

Ewolucja zapylania kwiatów - dr hab. Marcin Zych

Niedawno pisałem o 10 audycji, a dziś zapowiadam już 20 odcinek podkastu Radio Warroza. Jego gościem jest biolog, ekolog - specjalista od ewolucyjnych strategii reprodukcyjnych roślin i biologii zapylania: dr hab. Marcin Zych, profesor oraz dyrektor Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Warszawskiego. Rozmawiamy o ewolucji zapylania kwiatów. Pisząc jednak bardziej fachowo: o biologii - w tym o ekologii i biochemii - ewolucyjnej strategii reprodukcyjnej roślin nasiennych polegającej na zoogamii (zapylaniu za pośrednictwem zwierząt, potocznie zwanych zapylaczami) oraz doborze płciowym (selekcji seksualnej) roślin okrytozalążkowych. Zachęcam do zapoznania się z tą częścią życia seksualnego roślin nasiennych. Dodatkowo wprowadzeniem do audycji jest krótki reportaż z Ogrodu Botanicznego UW, w którym zresztą nagrywaliśmy ten odcinek, a wisienką na torcie wstęp do omówienia zróżnicowania gatunków pszczół w Polsce. Zakończenie jest tylko prześlizgnięciem się po temacie, gdyż zapowiada kolejną część wywiadu z Panem profesorem Marcinem Zychem, która będzie dotyczyła bardziej ochrony zapylaczy w Polsce.

Fotografia do ilustracji odcinka: Krzysztof Żuczkowski/FORUM

Rozdziały:
  • 00:00:39 Reportaż z ogrodu UW
  • 00:05:33 Wstęp
  • 00:08:41 Świat przed roślinami okrytozalążkowymi
  • 00:15:56 Strategia rozrodcza okrytozalążkowych
  • 00:23:07 Dobór płciowy kwiatów
  • 00:27:50 Latający penis
  • 00:39:52 Układ biznesowy czy romantyzm?
  • 00:43:00 Podstępy kwiatów i zapylaczy
  • 00:51:48 Mało znane pszczoły
Jeżeli spodobał się Tobie odcinek możesz postawić mi dobrą kawę lub coś innego: https://tiny.pl/78v2j
Możesz także regularnie wspierać Radio Warroza za pomocą portalu Patronite:
Darowizna przez BTC: 1KE9dLUgrjBuKz45Tpt2jFyehiAxGmwgrt
Marcin Zych w ogrodzie z hotelikiem dla zapylaczy
prof. Marcin Zych, fot: Krzysztof Żuczkowski/FORUM
Przerwrócone drzewo
Pomnik przyrody w Ogrodzie Botanicznym UW - 200-letni przewrócony buk
Widok na ogród i sprzęt do udźwiękowienia podkastu
Stanowisko nagrywania podkastu w Ogrodzie Botanicznym UW
Wizja krajobrazu mezozoicznego: benetyty, lądowe dinozaury i wczesne zapylacze, Alexander Lovegrove
Łąka z kwiatami szachownicy kostkowatej
Szachownica kostkowata z widocznymi organami płciowymi, fot: Mark Kent
Kwiat męczennicy cielistej
Psychoaktywna męczennica cielista. Z odkrytymi organami płciowymi
widok z bliska na organy płciowe kwiatu Kalii etiopskiej
Organy płciowe żółtej kalii etiopskiej, fot: tanakawho
Widok na pszczołę zapylającą
Zapylacz - latający penis roślin
Mem z cytatami Marcina Zacha i Karola Linneusza
Zdjęcie dwulistnika, który udaję samicę pszczoły
Dwulistnik pszczeli, który udaje samicę pewnej pszczoły, fot: Hans Hillewaert
Widok na kwiat storyczyka młotkowego
Storczyk młotkowaty z zawiasem, który udaje samicę odpowiedniej pszczoły, fot: Jean and Fred
Różne pszczoły niemiodne, dzięki Dzicy Zapylacze
Biolog prof. Richard Dawkins pokazuje skomplikowane procedury podstępnych sposobów zapylania z wykorzystaniem przebiegłych storczyków m.in. storczyka młotkowego. The Royal Institution Christmas Lectures (1991).

Leśnik o pszczołach - Wojciech Jendroska

Pracownik pasieki podczas wywiadu
Zapraszam na kolejny odcinek podkastu Radio Warroza. Ten odcinek jest dość nietypowy dlatego, że bardzo krótki. Niestety na więcej nie było czasu. Jednak co się odwlecze, to nie uciecze. Spacerując po lesie podczas spotkania przy okazji projektu badawczego dotyczącego egzystencji pszczół w leśnym ekosystemie, nagrałem spontaniczną rozmowę z leśnikiem Wojciechem Jendroską o pszczołach w lesie. Wojtek pracuje w Lasach Państwowych oraz pomaga Konradowi Zarembie w prowadzeniu badań i Fundacji Pro Naturae.
 
Profil Fundacji Pro Naturae: https://www.facebook.com/ProNaturae
Nagranie ustawiania radio: Robinhood76 CC BY-NC
Jeżeli spodobał się Tobie odcinek możesz postawić mi dobrą kawę lub coś innego: https://tiny.pl/78v2j
Możesz także regularnie wspierać Radio Warroza za pomocą portalu Patronite:
Darowizna przez BTC: 1KE9dLUgrjBuKz45Tpt2jFyehiAxGmwgrt